Të drejtat e tua ligjore
Çfarë dihet për tubimet, policinë dhe ndalimin në Shqipëri. Ky është informim i përgjithshëm, jo këshillë ligjore.
Tubimi dhe njoftimi
Kushtetuta garanton lirinë e tubimit paqësor dhe pa armë. Ligji nr. 8773, datë 23.4.2001, “Për tubimet”, kërkon që organizatorët t’i njoftojnë policisë me shkrim jo më vonë se tri ditë përpara tubimit, duke dhënë identitetin e organizatorit dhe të folësve.
Ligji është propozuar të ndryshohet (paketa e vitit 2025 për kufizime të përkohshme rreth institucioneve). Nuk e kemi verifikuar nëse ndryshimet u miratuan; kontrollo tekstin e fundit në Fletoren Zyrtare.
- Nëse organizon, njofto me shkrim dhe ruaj provën e dorëzimit.
- Mos u ngjit në ndërtesa dhe mos mbaj armë ose objekte që mund të përdoren si armë.
Çfarë mund dhe s’mund të bëjë policia
- Mund të kërkojë identifikim, të shpërndajë një tubim që bëhet i dhunshëm ose që shkel ligjin dhe të arrestojë persona të dyshuar për vepër penale.
- Duhet të përdorë forcën vetëm në masën e nevojshme dhe proporcionale; forca ndaj njerëzve që nuk kundërshtojnë është shkelje dhe mund të ankimohet.
- Nuk lejohet torturë ose trajtim çnjerëzor.
- Mund të kërkosh numrin e shërbimit ose emrin e policit. Mos e kundërshto fizikisht arrestimin: ankohu pas, me prova.
Ndalimi dhe arrestimi
Sipas Kushtetutës (neni 28), i arrestuari duhet të njoftohet pa vonesë për arsyet dhe të drejtat e tij dhe duhet t’i paraqitet gjyqtarit brenda 48 orëve. Verifikoje afatin me një avokat sepse shtrihet në kode të ndryshme.
- Ke të drejtë të heshtësh dhe të japësh vetëm emrin.
- Ke të drejtë të kërkosh avokat dhe të njoftosh një familjar.
- Mos nënshkruaj asgjë pa lexuar dhe pa avokat.
- Nëse të mbajnë më gjatë se afati, ose nuk të lejojnë avokat, shënoje kohën dhe emrat; kjo është bazë për ankesë.
Kontakte (verifikoji përpara përdorimit)
- Numri i emergjencës: 112. Policia: 129. Urgjenca mjekësore: 127.
- Avokati i Popullit: +355 4 2380 300 (Bulevardi “Zhan D’Ark” nr. 2, Tiranë). Mund të ketë linjë falas; kontrollo avokatipopullit.gov.al.
- Komiteti Shqiptar i Helsinkit: +355 4 223 3671 ose 068 20 236 99; adresa e emailit office@ahc.org.al.
- Ndihma juridike falas e garantuar nga shteti (ligji nr. 111/2017): linja pa pagesë 08001010 sipas një udhëzuesi të Ministrisë së Drejtësisë të vitit 2020, dhe faqja ndihmajuridike.gov.al.
Numrat dhe ligjet mund të ndryshojnë. Kjo faqe duhet verifikuar nga një avokat para se të përdoret si udhëzues. Nëse gjen gabim, na shkruaj.