Dita e 162 e revolucionit
🚧 Është ende fillimi — nëse doni të kontribuoni, shkruani në ujku-plakur-42@proton.me

Diktaturat kanë dobësi

Thembra e Akilit dhe 17 dobësitë e diktaturave.

Kapitulli 4, pjesa 1

17 dobësitë e diktaturave

Diktaturat shpesh duken të pathyeshme. Sharp e krahason me Akilin, që kishte një vend të vetëm të pambrojtur, thembrën. Edhe diktaturat mund të mposhten, më shpejt dhe me më pak kosto, nëse gjenden dobësitë e tyre dhe sulmi përqendrohet atje.

  • 1. Bashkëpunimi i një numri të madh njerëzish, grupesh e institucionesh që duhen për të vënë në punë sistemin mund të kufizohet ose të tërhiqet.
  • 2. Kërkesat dhe efektet e politikave të regjimit në të kaluarën do ta kufizojnë disi aftësinë e tij sot për të miratuar e zbatuar politika që bien ndesh me to.
  • 3. Sistemi mund të bëhet rutinor në funksionim dhe më pak i aftë të përshtatet shpejt me situata të reja.
  • 4. Personeli dhe burimet e caktuara tashmë për detyrat ekzistuese nuk do të jenë lehtësisht të disponueshme për nevoja të reja.
  • 5. Vartësit që kanë frikë të mos i shqetësojnë eprorët mund të mos raportojnë informacion të saktë ose të plotë që u duhet diktatorëve për të marrë vendime.
  • 6. Ideologjia mund të gërryhet dhe mitet e simbolet e sistemit mund të bëhen të paqëndrueshme.
  • 7. Nëse ka një ideologji të fortë që ndikon mënyrën si shihet realiteti, ngulmimi i ngurtë ndaj saj mund të çojë në mosvënie re të kushteve e nevojave reale.
  • 8. Rënia e efikasitetit e e kompetencës së burokracisë, ose kontrollet e rregulloret e tepruara, mund ta bëjnë joefektive politikën dhe funksionimin e sistemit.
  • 9. Konfliktet institucionale të brendshme dhe rivalitetet e armiqësitë personale mund ta dëmtojnë, madje ta prishin, funksionimin e diktaturës.
  • 10. Intelektualët e studentët mund të bëhen të shqetësuar nga kushtet, kufizimet, doktrinarizmi dhe shtypja.
  • 11. Publiku i gjerë, me kalimin e kohës, mund të bëhet apatik, skeptik e madje armiqësor ndaj regjimit.
  • 12. Dallimet rajonale, klasore, kulturore ose kombëtare mund të mprihen.
  • 13. Hierarkia e pushtetit në diktaturë është gjithmonë deri diku e paqëndrueshme, e herë-herë shumë. Individët jo vetëm qëndrojnë në të njëjtin rang, por mund të ngjiten ose të zbresin, ose të largohen fare e të zëvendësohen me të tjerë.
  • 14. Pjesë të policisë ose të forcave ushtarake mund të veprojnë për qëllimet e tyre, edhe kundër vullnetit të diktatorëve, përfshirë me grusht shteti.
  • 15. Nëse diktatura është e re, i duhet kohë të qëndrojë mirë.
  • 16. Me kaq shumë vendime të marra nga kaq pak njerëz, gabimet e gjykimit, të politikës e të veprimit janë të mundshme.
  • 17. Nëse regjimi përpiqet t’i shmangë këto rreziqe duke decentralizuar kontrollin e vendimmarrjen, kontrolli i tij mbi levat qendrore të pushtetit mund të gërryhet edhe më tej.
Përkthim i pjesshëm nga From Dictatorship to Democracy i Gene Sharp (Albert Einstein Institution, botimi i 2003), me lejen e autorit për riprodhim të lirë: libri thotë se është në domenin publik dhe mund të riprodhohet pa leje. Burimi: aeinstein.org. Ky është përkthim jozyrtar dhe nuk është rishikuar nga Institucioni. Disa pasazhe janë përkthyer në mënyrë të shkurtuar.